اختلالات روان‌شناختی

صدا بیزاری یا میسوفونیا چیست و چگونه درمان می‌شود؟

صدا بیزاری یا میسوفونیا

میسوفونیا چیست؟ هم‌اکنون که این نوشته را می‌خوانید، صداهای گوناگونی به گوشتان می‌رسد. شاید در حال گوش کردن به یک آهنگ باشید. شاید صدای درختان هنگامی که باد میان شاخه‌هایشان می‌وزد را بشنوید. حتی تیک‌تاک ساعت نیز شنیده می‌شود. برخی از صداها برای ما خوشایند هستند و از شنیدن برخی از صداها بیزاریم. حتی فکر کردن به صدای کشیده شدن ناخن‌ها روی تخته سیاه ما را کلافه می‌کند. اما همه از شنیدن صدای غذا خوردن، تایپ کردن و … بیش از اندازه کلافه نمی‌شوند. این صداها برای برخی از افراد بیش از اندازه آزاردهنده است. این می‌تواند نشانهٔ میسوفونیا یا صدابیزاری در فرد باشد. در این نوشته شما را با میسوفونیا و روش‌های درمان آن آشنا خواهم کرد.

صدا بیزاری یا میسوفونیا چیست؟

صدا بیزاری (Hatred of sound) یا میسوفونیا (Misophonia) یک اختلال عصبی است. کسانی که دچار این اختلال هستند از شنیدن برخی از صداها دچار حالت نفرت یا کلافگی می‌شوند. این صداها می‌توانند آرام یا بلند باشند. کسانی که دچار صدابیزاری هستند واکنش رفتاری شدید به صداها نشان می‌دهند. این واکنش‌ها می‌تواند شامل کلافگی، پرخاشگری، فرار از موقعیت و صدا، گریه کردن و… باشد. میسوفونیا یک بیماری شنوایی یا اختلال روانی طبقه‌بندی نشده است و نباید با فونوفوبیا (ترس از صدا) اشتباه گرفته شود. از سوی دیگر شیوع این اختلال در جهان بسیار پایین و نادر است.

علت صدابیزاری یا میسوفونیا چیست؟

علت دقیق پدید آمدن میسوفونیا هنوز روشن نیست. اما یافته‌ها نشان داده است که عوامل ژنتیکی، محیطی و روان‌شناختی و سبک زندگی ناسالم در بروز و شدت یافتن این اختلال اثرگذار هستند. صدا بیزاری ناشی از وجود مشکل در گوش نیست. برخی از پژوهشگران بر این باورند که این مشکل می‌تواند ناشی از کژکاری‌های مغزی باشد اما هنوز اثبات علمی در این مورد انجام نشده است. میسوفونیا می‌تواند بدون اختلالات روانی دیگر یا همراه آنان بروز پیدا کند. صدابیزاری می‌تواند با اختلالات اضطرابی، اختلال وسواسی اجباری، استرس و … همراه شود. صدابیزاری می‌تواند زندگی فرد را در زمینه‌های گوناگون فردی، خانوادگی، شغلی، اجتماعی و … دار نابسامانی کند و برای فرد رنج و پریشانی به همراه داشته باشد.

صدا بیزاری یا میسوفونیا

نشانه‌های میسوفونیا یا صدا بیزاری چیست؟

متأسفانه به خاطر یافته‌های علمی اندک، معیارهای تشخیصی روشنی برای این صدا بیزاری وجود ندارد. برای همین است که در DSM 5 و ICD 10 از آن به عنوان یک اختلال روان‌شناختی یا شنوایی یاد نشده است. اما نشانه‌های آن برای ما روشن است. مهم‌ترین نشانهٔ میسوفونیا واکنش شدید افراد به شنیدن صداهایی است که شاید برای دیگران عادی باشد یا چندان آزاردهنده نباشد. به عبارت دیگر افرادی که دچار میسوفونیا هستند به صداها واکنشی نامتناسب نشان می‌دهند. این افراد ممکن است حتی به صدای نفس کشیدن دیگران هم واکنش نشان دهند و بگویند این صدا آزارشان می‌دهد. نکتهٔ مهم این است که در میسوفونیا بلند یا آهسته بودن صدا مهم نیست. افراد نسب به برخی از صداها واکنش بیزاری دارند.

واکنش افرادی که دچار میسوفونیا هستند به صداها چیست؟

کسانی که دچار میسوفونیا هستند واکنش‌های گوناگونی به صداهای آزاردهنده نشان می‌دهند برخی از این واکنش‌ها در زیر یاد شده است:

  • اضطراب
  • ناراحتی
  • میل به فرار
  • پرخاشگری
  • نفرت و بیزاری
  • و…

درمان میسوفونیا یا صدا بیزاری

صدابیزاری نیاز به دارودرمانی ندارد. این اختلال با روش‌های ترکیبی درمان می‌شود. کمک گرفتن از ابزارهای خاص مانند سمعک و روش‌های روان‌درمانی برای درمان کسانی که دچار میسوفونیا هستند به کار برده می‌شود.

درمان صدا بیزاری با ابزارهای شنوایی

مهم‌ترین روش درمانی در این مورد دورهٔ درمان و بازآموزی صدای وزوز داخل گوش (Tinnitus Retraining Therapy یا TRT) است. این روش کمک می‌کند تا تاب‌آوری افراد در هنگام شنیدن صدای آزاردهنده افزایش یابد. به کمک سمعک‌ها و دیگر ابزارهای شنوایی برای فرد صدای نویز سفید پخش می‌شود. هم‌چنین در این روش می‌توانند از پخش صداهای آرامش‌بخش مانند صداهای موجود در طبیعت به عنوان جایگزین صداهای آزاردهنده استفاده کنند. این روش یکی از موثرترین روش‌های درمان صدا بیزاری است.

روان‌درمانی میسوفونیا یا صدا بیزاری

روش‌های گوناگون روان‌درمانی برای میسوفونیا کاربرد دارد. مهم‌ترین روش‌های درمانی این اختلال هیپنوتیزم‌درمانی و رفتاردرمانی شناختی (CBT) است. هم‌چنین روش نوروفیدبک نیز می‌تواند به عنوان یک روش جانبی برای درمان فرد به کار برده شود. مدیتیشن نیز یکی از روش‌های رفتاری است که روان‌شناسان به کسانی که دچار صدا بیزاری هستند سفارش می‌کنند. مدیتیشن نه تنها به آرامش ذهن کمک می‌کند بلکه می‌تواند به افراد در توجه انتخابی کمک کند. این مورد به افزایش تحمل بیماران در هنگام شنیدن صداهای آزار دهنده کمک می‌کند. همان‌گونه که گفتم سبک زندگی ناسالم نیز می‌تواند زمینه‌ساز بروز یا افزایش شدت صدابیزاری شود. برای تغییر سبک زندگی و تغییر رفتارهای ناکارآمد می‌توانید از روان‌شناس کمک بگیرید. هم‌چنین کوچینگ می‌تواند در تغییر سبک زندگی بسیار سودمند باشد.

ما در گروه آقای روان‌شناس آمادهٔ مشاوره و درمان کسانی که از صدابیزاری رنج می‌برند هستیم. با ما گفت‌و‌گو کنید.

۸۱ نظر

  1. راستی خوشحالم یه همچین چیزی وجود داره همه راحت میتونن حرف بزنن.
    خیار خوردن،صدای ناخن گرفتن، پا تکون دادن بیزارم…… هیچ کس هم درک نمیکنه

  2. همین الان همسرم داره چیپس میخوره میتونم سرمو بکوبم تو دیوار، صدای کیسه ی اون چیپس، صدای جویدنش، تهوع اوره برام 😭😭😭

  3. من از صدای بوق ماشین
    دزدگیر ماشین
    صدای مته
    گریه و جیع بچه
    صدای واق واق
    صدای عطسه
    سرفه و قیژقیژ در
    م ت ن ف ر م

  4. واقعا فکر نمی‌کردم که این عصبانیتم و اینکه حالم بد می‌شه دلیلش یک اختلال باشه من حالم بد می‌شه و عصبی می‌شم هر دفعه می‌خوام با خانواده م شام بخورم هر دفعه می‌خوام با دوستام برم بیرون یا اینکه مردم حتی وقتی کنارم می‌خندن یا نفس می‌کشن اذیتم می‌کنه… خدایا چرا یهو اینجوری شدم تقریبا یکی دوساله خیلی داره زیاد می‌شه……

  5. من بیشتر حساسیتم نسبت به اعضای خانواده خودمه ممکنه بعضی صداهارو غریبه ترها انجام بدم واکنش نشون ندم

  6. سلام ، متاسفانه منم این مشکل رو دارم . نمیدونم حدودا دوسال میشه شایدم بیشتر .
    اول حساسیتم خیلی کم بود ولی کم کم زیاد شد . از وقتی که کرونا اومد و مدرسه ها تعطیل شد خیلی شدید شد حساسیتم به صدا . به صدای غذا خوردن ، ملچ ملوچ ، تخمه خوردن و حتی به تکون دادن پا و تسبیح زدن هم حساسم .
    قبل کرونا اینجوری نبودم اصلا .
    جوری عصبانی میشم موقعی که این صداهارو میشنوم یا یه حرکتی رو میبینم بلند میشم میرم . بیشتر وقت ها تو اتاقم هستم .
    واقعا نمیدونم باید چیکار کنم

  7. این حساسیت رو به خانوادم دارم مخصوصا پدرم که واقعا عصبی میشم . بعضی وقت ها به خودم میگم بمیرم راحت بشم ، یا باید دور بشم تا شاید حساسیتم خوب بشه

  8. من از صدای ملچو مولوچ موقع غذا خوردن دیگران وقتی کسی لپ کسی رو بوس میکنه صدای زمزمه مخصا موقع نماز خوندن صدای خرو پوف موقع خواب کسی و صداهای اضافی مثلا یه اوم بدمم میاد واکنشامم ایناس کلی فحش یا تو دلم به کسیم فحش نمیدم فقط یه اوففف بلند میگم یا اگه بزرگترا یا خانواده اینکارو کرده باشن غیر مستقیم میگم دهنتونو ببندید

  9. منم خییییلی اذیت میشم خیلی ولی خب
    اولا ادب و نزاکت داشته باشن،
    ثانیا میبینن دارن یکیو اذیت میکنن ادامه ندن کارشونو اصلاح کنن.بسه دگ خسته شدم مگه یه آدم چقد کشش و ظرفیت داره
    اههههههههههه

  10. من از صدای غذا خوردن و صدای داد و جیغ و درکل بیشتر صدا ها بدن میاد ولی از صدای نوچ نوچ کردن به حدی بدم میاد که یه بار از بس دستمو زدم به زمین و گریه کردم که نگو وقعاا بدههه این صدا برای مننننننننن همین الانم مامانم غذا رفته بود لای دندونش هی نوچ نوچ می‌کرد که اون غذا از لای دندونش بیاد بیرون هرچی دمه دستم بود زدم شکوندم اصلا نمیشه جلوی جودتو بگیری، واسه همین خودمو تو اتاق حبس کردم که این صدا های بد به گوشم نخورن، خوانواده اصلا منو درک نمیکنن

  11. واییییی خیلی بده هههه من از صدای ملچ ملوچ کردن و نوچ نوچ کردن مثل سگ بدم میاددددددد، همین الان مامانم برا اینکه غذا از لای دندونش در بیاد نوچ نوچ میکنه از بس دستمو زدم به دیوار و گریه کردم دیگه جون ندارم 😭😭😭😭😭😭😭😭خیلی بدهههههههه صداش از ذهن آدم بیرون نمیره مجبورم آهنگ گوش بدم، از صدای داد هم خیلییییی بدم میاد یه بار سره سفره هی مامانم داد و بیداد میکرد زدم همه چیو شکستم آدم نمیتونی خودشو کنترل کنهههههه

  12. من نمیدونم علائمی که دارم با صدابیزاری مرتبطه یا نه، علاوه بر صدای ملچ مولوچ و … من از صحبت کردن خییییلی از افراد چندشم میشه. لحن مردم توی کلاب هاوس آزارم میده. با اینکه عاشق این اپلیکیشن هستم ولی وقتی لهجه های مختلف یا آروم صحبت کردن بعضی ها رو میشنوم عصبی میشم😣

  13. ده سال از صدای «س» و «ش» خواهرم زردرنگ کشیدم.وقتی که نامزد کردم برای فرار از اون خونه همسرمو مجبور کردم تا بدون جشن عروسی بریم سر خونه زندگیمون.😞😞😞 حالا دخترم جای خواهرمو گرفته. کجا برم؟ چیکار کنم؟ دارم از دخترم متنفر میشم. خدا کمکم کنه.

  14. من نمیدونم علائمی که دارم با صدابیزاری مرتبطه یا نه، علاوه بر صدای ملچ مولوچ و … من از صحبت کردن خییییلی از افراد چندشم میشه. لحن مردم توی کلاب هاوس آزارم میده. با اینکه عاشق این اپلیکیشن هستم ولی وقتی لهجه های مختلف یا آروم صحبت کردن بعضی ها رو میشنوم عصبی میشم😣

  15. من روي صداي ملچ ملوچ و صداي بلند تلويزيون و صداي گاز دادن موتورسيكلت بدم مياد.اتاقمم دم پنجرس موتوري رد ميشه يه فحش نثارش ميكنم
    نميدونم چرا ميرسه دم پنجره من گازو ميده تا ته

پاسخ دهید

سوشیانت زوارزاده
من سوشیانت زوارزاده، آقای روان‌شناس، روانکاو و وب سایکولوژیست هستم.